Mesleki Eğitim Merkezleri Rehberlik ve Denetim Rehberi’ nin Yasal Belgeler ve Alanyazın Temelinde Tutarlılığının İncelenmesi

Yılmaz Tonbul; Nurdan Ödemiş Keleş

doi:10.19160/ijer.803653

EN TR

The investigation of Vocational Training Centers’ Supervision Guideline Based on Legal Documents and Literature

Abstract

This research aimed to determine the inconsistencies by examining Vocational Training Centers Supervision Guideline based on literature and legal documents. The documents consists of the “Vocational Training Centers Guidance and Supervising Guideline” prepared for the supervising of institutions in 2016 by the Ministry of National Education Supervising Board. The document analysis technique used as a method, based on qualitative research. Content analysis applied in the analysis of the data. The guideline took from the website of the Ministry of National Education Supervising Board. All the statements in the guideline analyzed separately. Many inconsistencies have been found with legal documents such as the audit guideline being out of date according to the legal basis, uncertainty on the legal basis. The guidline is generally consistent with the literature. The supervision guideline guide is generally consistent with the literature. Inconsistencies in the lack of content, contradictory/incompatible situations, and conceptual inconsistency codes with the literature, albeit in a small number, were found. Findings were interpreted and suggestions were developed, supported by related theories and the results of the literature.

Keywords

Mesleki Eğitim Merkezleri Rehberlik ve Denetim Rehberi’ nin Yasal Belgeler ve Alanyazın Temelinde Tutarlılığının İncelenmesi

Öz

Bu araştırmada, Mesleki Eğitim Merkezleri Rehberlik ve Denetim Rehberi’ nin yasal metinler ve alanyazın bulguları temelinde tutarlılığının incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışma dokümanını Millî Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı’ nın 2016 yılında kurumların teftişine yönelik hazırlayarak yayınladığı “Mesleki Eğitim Merkezleri Rehberlik ve Denetim Rehberi” oluşturmaktadır. Araştırmanın problemine uygun olarak nitel araştırma temelinde doküman inceleme tekniği kullanılmıştır. Verilerin analizindebetimsel ve içerik analizi uygulanmıştır. Denetim rehberine Millî Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı internet sitesinde yer alan “Yayınlarımız” sayfasından ulaşılmıştır. Dört bölümden oluşan rehber, bölümlerin alt başlıklarında yer alan ifadeler anlamlı bütünler oluşturacak şekilde ayrı ayrı ele alınarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; denetim rehberinin, yasal dayanağa göre güncel olmama, yasal dayanak belirsizliği gibi yasal belgelerle çok sayıda tutarsızlığının bulunduğu saptanmıştır. Denetim rehberinin alanyazınla genel olarak tutarlılığa sahip olduğu ve denetim bilimine ilişkin üretilen bilgiler rehberde yer almakla birlikte, alanyazına içerik eksikliği, aykırı/uyumsuz durum ve kavram tutarsızlığı kodlarında tutarsızlıklar saptanmıştır. Bulgular, ilişkili kuramlarla ve alanyazın sonuçları ile desteklenerek yorumlanmış ve öneriler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

Akyol B., ve Yavuzkurt, T. (2016). Türkiye'de lisansüstü tezlerde eğitim denetimi, Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 5, (2), 908-926.
Anapa, S. (2008). Avrupa birliğine uyum sürecinde Türkiye’ de mesleki ve teknik eğitim. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Akbaba Altun, S. (2019). Eğitimde hesapverilebilirlik. N. Cemaloğlu (Ed.), Eğitim yönetimi içinde (s.357-367). Ankara: Pegem Yayınevi.
Akkuş Aydemir, A. (2015). Ostim mesleki eğitim merkezlerine devam eden öğrencilerin mesleki eğitim uygulamalarına ilişkin görüşleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
Altun, B. (2014) Denetime eleştirel yaklaşım: Öğretmen denetimi nasıl olmalı? Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Aydın.
Aydın, İ. (2016). Öğretimde denetim: Durum saptama değerlendirme ve geliştirme. Ankara: Pegem Akademi.
Aydoslu, D. (2014). Mesleki eğitim merkezlerinde yürütülen çıraklık eğitiminin değerlendirilmesi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstiütüsü, Ankara.
Bağış, R. C. (2017). Çocuk emeğine ve çıraklık eğitimine sosyolojik bir bakış: Denizli Kent Örneği. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.

Batmaz, C. ve Özmen F. (2006). İlköğretim Okul Müdürlerinin Öğretmen Denetimindeki Etkililikleri-Hizmet Yılı ve Görev Türü Değişkenine Göre Öğretmen Görüşleri, Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2, 102-120.
Carver, C. S., & Scheier, M. F. (1999). Themes and issues in the self-regulation of behavior. Advances in social cognition, 12(1), 1.
Creswell, J. W. (2017). Araştırma deseni: Nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları. Ankara: Eğiten Kitap.
Douglas, M (2016). Kurumlar nasıl düşünür. Çev.M. Özcaner. Ankara. İthaki yayıncılık.
Douglas, K., & Euel, E. (Eds.). (1996). Chaos theory in the social sciences: Foundations and aplications. Michigan: University of Michigan Press.
Eisenhardt, K. M., & Martin, J. A. (2000). Dynamic capabilities: what are they? Strategic Management Journal, 21(10-11).
Ekiz, D. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
Gemici, N. (2010). Ahilikten günümüze meslek eğitiminde model arayışları ve sonuçları, eğerler Eğitimi Dergisi, 8 (19), 71-105.
Gökçe, F. (1994) Eğitimde denetimin amaç ve ilkeleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 73-78.
Hoş, Z. (2012). Avrupa birliği müktesebatın bağlamında Türkiye’ de çıraklık ve strajyerlik müessesesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
Horuz, O., R. (2017). Mesleki eğitim merkezi öğrencilerinin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi (Bartın İli Örneği). Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bartın.
İlğan, A. (2008). İlköğretim müfettişleri ve öğretmenlerinin farklılaştırılmış denetim modelini benimseme ve uygulanabilir bulma düzeyleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 55, 389-422.
Kayıkçı, K., Özdemir ve Özyıldırım, G. (2018). Denetim Anlayışı ve Uygulamalarındaki Değişimler Hakkında Okul Müdürlerinin Görüşleri. İlköğretim Online, İOO, 17 (4), 20172-2187.
Kıral, B. (2020). Nitel Bir Veri Analizi Yöntemi Olarak Doküman Analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15, 170-189.
Kocatürk, F. (2006). AB ülkelerinde mesleki eğitim sistemlerine ilişkin yaklaşımlar ve Türkiye için uyum analizi. Gazi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Kösesoy, B., C. ve Oğuzöncül, A., F. (2020). Çocuk işçiliği üzerine bir değerlendirme Elâzığ mesleki eğitim merkezi örneği. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 5 (1), 96-103.
Yazgeç, S. (2008). Mesleki eğitim merkezi metal teknolojisi-makine teknolojisi bölümlerinde öğrenim gören öğrencilere, işletmelerde uygulanan mesleki eğitim çalışmalarının değerlendirilmesi. Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
Weber, M. (2000) Sosyoloji yazıları, (Çev. Taha Parla), (12. Baskı). İstanbul: Deniz Yayınları.
MEB (2020-a). Erişim adresi https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/egitim/mesleki-egitim.
MEB (2020-b). Geçmişten Günümüze Fotoğraflarla Mesleki ve Teknik Eğitim. Erişim adresi http://mtegm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/30125511_30093130_mesleki_teknik_egitim-
MEB (2020-c). Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü Alanlar ve Dal Listesi. Erişim adresi http://meslekitanitim.meb.gov.tr/alanlardallar.html.
MEB (2020-d). Teftiş Kurulu Başkanlığı Mesleki Eğitim Merkezi Denetim Merkezi Erişim adresi http://tkb.meb.gov.tr/www/yayinlarimiz/icerik/13.
MEB (2020-e). Teftiş Kurulu Başkanlığı/Yayınlarımız. Erişim adresi https://tkb.meb.gov.tr/www/yayinlarimiz/icerik/13.
Özdemir, M. (2018). Eğitim yönetimi alanın temelleri ve çağdaş yönelimler. Ankara: Anı Yayıncılık.
Resmî Gazete (1986). 3308 Sayılı Meslek Kanunu. Erişim adresi https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.3308.pdf.
Resmî Gazete (2011). Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname. Erişim adresi https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/09/20110914-
Resmî Gazete (2017). Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik. Erişim adresi https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2017/09/20170916-15.htm.
Somuncu, A. (2020). Türkiye’ de mesleki eğitim ve istihdam – Hayaller beyaz olsa da gerçekler mavi yaka. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 24(1), 174-194.
Şahin, İ. (2017). Eğitim müfettişlerinin öğretmenlere rehberlik etme görevlerini yerine getirme durumu. Gazi Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 37(1), 263-288.
Şişman, M. (2019). Türk eğitim sistemi ve okul yönetimi. Ankara: Pegem Yayıncılık.
Taymaz, H. (2015). Eğitim sisteminde teftiş: Kavramlar, ilkeler, yöntemler. Ankara: Pegem Akademi.
Toprakci, E., Cakirer, I., Bilbay, A., Bagcivan, E., and Bayraktutan, I. (2010). Kuram ve uygulamada eğitim denetmenleri meslek etiği. Educational Policy Analysis and Strategic Research, 5(1):14-23.
Toprakçı, E. (2013). Sınıfa yönetimi. Ankara: Pegem Yayınları,
Toprakçı E. ve Akçay, A. (2016). Türkiye’dekamu yararına çalışan derneklerin eğitim faaliyetlerinin yönetimi ve denetimi (Yasal belgeler temelinde nitel bir analiz). Cumhuriyet International Journal of Education-CIJ, 5(1), 29-52.
Tokuç, B., Evren, S., M., H. ve Ekuklu, G. (2009). Edirne ve Hayrabolu mesleki eğitim merkezi öğrencilerinde umutsuzluk ve sürekli kaygı düzeyleri. TAF Preventive Medicine Bulletin, 8 (2), 155-160.
Tonbul, Y. ve Kılıçoğlu, G. (2013). Mesleki eğitim merkezlerinin, çırakların mesleki gelişimine katkısına ve karşılaşılan sorunlara ilişkin bir araştırma. International Online Journal of Educational Sciences, 5 (1), 111-128.
Tonbul, Y., ve Baysülen, E. (2017). Ders denetimi ile ilgili yönetmelik değişikliğinin maarif müfettişlerinin, okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin görüşleri açısından değerlendirilmesi. Elementary Education Online, 16 (1), 299-311.
Tonbul, Y. (2020). Eğitim kurumlarında yönetimsel sorunların analizi için kuram rehberi. Ankara: Anı Yayıncılık.
Ünal, A. ve Gülmez, D. (2018). Eğitim denetimi, Eğitim yönetimi içinde. N. Cemaloğlu (Ed.), (697-725. ss). Ankara: Pegem.
Üzümcü, A., F. (2016). Çıraklık eğitimindeki suça sürüklenmiş çocukların topluma kazandırılmasındaki rolü: Ankara Çocuk Eğitimevi Örneği. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
Yavuzkurt, T. ve Kıral (2019) Kanada, Bulgaristan ve Türkiye öğretmen yetiştirme, eğitim yönetimi ve denetimi sistemlerinin karşılaştırılması. Karabuk University Journal of Institute of Social Sciences, 9, 668-683.
Yıldırım, H. ve Şimşek, M. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Zucker, L. G. (1977). The role of institutionalization in cultural persistence. American Sociological Review, 726-743.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies on Education

Journal Section

Research Article

Authors

Yılmaz Tonbul ^*
0000-0003-3674-619X
Türkiye

Nurdan Ödemiş Keleş
0000-0002-6829-7870
Türkiye

Publication Date

December 31, 2020

Submission Date

October 1, 2020

Acceptance Date

November 15, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 11 Number: 3

DOI

https://doi.org/10.19160/ijer.803653

IZ

https://izlik.org/JA22DU34EH

Cite

RIS / Bibtex

APA

Tonbul, Y., & Ödemiş Keleş, N. (2020). Mesleki Eğitim Merkezleri Rehberlik ve Denetim Rehberi’ nin Yasal Belgeler ve Alanyazın Temelinde Tutarlılığının İncelenmesi. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 11(3), 139-153. https://doi.org/10.19160/ijer.803653

Cited By

Okul Müdürlerinin Ders Denetimi: Sorunlar, Beklentiler ve Güçlendirici Liderlik Perspektifinden Bir Değerlendirme

Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.51460/baebd.1613729