Research Article

The Relationship Between Teachers' Job Satisfaction and Gender: A Meta-Analysis Study / Öğretmenlerin İş Doyumu ile Cinsiyeti Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması

Volume: 16 Number: 1 June 25, 2025
TR EN

Öğretmenlerin İş Doyumu ile Cinsiyeti Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması / The Relationship Between Teachers' Job Satisfaction and Gender: A Meta-Analysis Study

Öz

Bu çalışmada, öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinin cinsiyete bağlı etki büyüklüğünün belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada meta-analiz yöntemi kullanılmıştır. Meta analiz çalışmasında Ulusal tez merkezinde yer alan öğretmenlerin iş doyumu ve cinsiyet ilişkisini ele alan yerli 190 adet yüksek lisans ve doktora tezinden yararlanılmıştır. Meta analiz çalışmasında; yayım yanlılığının bulunup bulunmadığı, cinsiyet değişkeninin öğretmenlerin iş doyumu üzerindeki etki büyüklüğünün ne düzeyde olduğu, etki büyüklüklerini düzenleyici değişkenler olan; çalışmanın türü, çalışmanın yapıldığı okul türü ve çalışmanın yapıldığı coğrafi bölgenin etkileyip etkilemediği sorularına yanıtlar aranmıştır. Araştırmanın birinci bulgusunda öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinin cinsiyete göre etki büyüklüğünün çok düşük ve önemsiz düzeyde farklılaştığı tespit edilmiştir. Araştırmanın ikinci bulgusunda ise öğretmenlerin iş doyumu ile cinsiyet ilişkisine dair düzenleyici analizler incelendiğinde; çalışmanın türü (Yüksek lisans ve Doktora tezi), çalışmanın yapıldığı okul türü (Okul Öncesi, İlkokul, Ortaokul, Lise, Özel Eğitim Okulu) ve çalışmanın yapıldığı coğrafi bölgeye göre iş doyumu düzeylerinin farklılaşmadığı görülmüştür. Sonuç olarak Türkiye’de öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinin cinsiyetten etkilenmediği ortaya çıkmıştır. Araştırma sonucunda uygulayıcılara; okul yönetimlerinde genel olarak iş doyumuna cinsiyetin etkide bulunmadığı bilinciyle hareket etmeleri önerilir. Ayrıca iş doyumunu artırmak amacıyla yöneticilerin öğretmenlerin gelişimini destekleyici bir anlayış benimsemeleri, öğretmenlerin çalışma koşullarını iyileştirerek iş-yaşam dengelerini gözetmeleri, demokratik bir okul iklimi oluşturmaları önerilir. Araştırmacılar farklı ülkelerde karşılaştırmalı meta analiz çalışmaları gerçekleştirebilir, araştırmalarda düzenleyici değişkenlerde fark çıkan durumlar nedensel ve betimsel olarak açıklayabilecek çalışmalara yer verilebilirler. İş doyumunun okul başarısı, okul iklimi, örgütsel bağlılık vb ilişkisini inceleyen meta analiz çalışmaları gerçekleştirilebilir. Bunun yanı sıra Türkiye’deki yüksek lisans ve doktora tezleriyle sınırlı tutulan bu araştırmanın verileri geliştirilerek yurt içi ve yurt dışı çalışmalar eklenebilir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Abd-El-Fattah, S. M. (2010). Longitudinal effects of pay increase on teachers' job satisfaction: A motivational perspective. Journal of International Social Research, 3(10), 11-21.
  2. Acar, E. & Dönmez Kara, C. Ö. (2024). Kadın çalışanların yaşadığı cam tavan sendromunun örgütsel bağlılık üzerindeki etkileri: bankacılık sektörü örneği. Biga İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(2), 84-95.
  3. Ağırdaş, Y. (2014). Resmî liselerde dağıtımcı liderlik ile iş doyumu arasındaki ilişkinin öğretmen görüşlerine dayalı olarak incelenmesi (Çorum örneği). (Yüksek Lisans Tezi). Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  4. Akbulut, B. (2015). Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin örgütsel imaj algıları ile iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişki. (Doktora Tezi). Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  5. Akkaya, R. (2015). Öğretmenlerin kontrol odağı ile iş doyumu arasındaki ilişki. (Yüksek Lisans Tezi). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
  6. Akgül, Ş. (2023). Din dersi öğretmenlerinin eğitime inanma düzeyleri ile iş doyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Doktora Tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
  7. Akkuş, O. (2010). Rehberlik araştırma merkezlerinde görevli rehber öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinin değerlendirilmesi. (Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  8. Akman, Y., Kelecioğlu, H., & Bilge, F. (2006). Öğretim elemanlarının iş doyumlarını etkileyen faktörlere ilişkin görüşleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(30), 11-20.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Educational Administration, Supervision, Planning and Economics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 25, 2025

Submission Date

May 12, 2025

Acceptance Date

June 14, 2025

Published in Issue

Year 1970 Volume: 16 Number: 1

APA
Toprakcı, E., & Karabulut, Y. O. (2025). Öğretmenlerin İş Doyumu ile Cinsiyeti Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması / The Relationship Between Teachers’ Job Satisfaction and Gender: A Meta-Analysis Study. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 16(1), 63-85. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1697593

Cited By

Creative Commons Lisansı
This journal uses a CC BY-NC-SA license.
 

[email protected]    http://www.e-ijer.com    

Postal Address: Erzene District, Istanbul Street, Ege University, Faculty of Education, 35040, İzmir/Türkiye