Research Article

Toksik Liderlik Ölçeğinin Eğitim Örgütleri İçin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması / Adaptation of the Toxic Leadership Scale into Turkish for Educational Organizations: A Validity and Reliability Study

Volume: 14 Number: 5 October 22, 2023
EN TR

Toksik Liderlik Ölçeğinin Eğitim Örgütleri İçin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması / Adaptation of the Toxic Leadership Scale into Turkish for Educational Organizations: A Validity and Reliability Study

Öz

Bu araştırmanın temel amacı, Schmidt (2008) tarafından geliştirilen ve orijinal adı “Toxic Leadership Scale” olan likert tipi ölçeği eğitim örgütleri için Türkçeye uyarlamak, geçerlik ve güvenirlik analizini yapmaktır. Schmidt (2008) tarafından geliştirilen ve orijinal adı “Toxic Leadership Scale” olan Toksik Liderlik Ölçeği (TLÖ), likert tipi bir ölçek olup, 30 maddeden oluşmaktadır. Ölçek, “istismar edici”, “otoriter”, “narsisizm”, “kendini yüceltme” ve “öngörülemezlik” alt boyutlarından oluşmaktadır. Dil çevirisi, Toksik Liderlik Ölçeği’nin İngilizce orijinal metni, ilk önce Eğitim Yönetimi ve Denetimi alanında doktora öğrenim görmüş veya görmekte olan, aynı zamanda Eğitim Fakültesi İngilizce Öğretmenliği bölümünde veya Yabancı Diller Meslek Yüksekokulu’nda görev yapan beş öğretim elemanı tarafından Türkçeye çevrilmiştir. Türkçe çevrisi yapılarak son hali verilen TLÖ’nün güvenirlik ve geçerlilik çalışması için öğretmenlerden veri toplanmıştır. Araştırmanın verileri iki farklı çalışma grubundan elde edilmiştir. Bunlardan ilk çalışma grubu, Malatya ilinin farklı öğretim kademelerindeki okullarda görev yapan 258 öğretmenden oluşmaktadır. Bu çalışma grubundan elde edilen veriler ile Açımlayıcı Faktör Analizi yapılmıştır. İkinci çalışma grubu ise yine Malatya ilinin farklı öğretim kademelerindeki okullarda görev yapan 236 öğretmenden oluşmaktadır. Doğrulayıcı faktör analizi ikinci çalışma grubundan toplanan veriler üzerinden yapılmıştır. Mevcut çalışmada dil eşdeğerliğine yönelik analizlerin yanı sıra, yapı geçerliğine yönelik madde analizi, faktör analizi ve güvenirlik ve iç tutarlılığın belirlenmesine yönelik güvenirlik katsayısının belirlenmesi için analizler yapılmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda, ölçeğin orijinalinde bulunan “narsizm” ve “kendini yüceltme” adlı boyutlar birleşmiş olup ve 2., 3. ve 11. maddeler çıkarılmıştır. Sonuçta, 27 Maddeli, 4 Boyutlu bir ölçek elde edilmiştir. Ölçeğin tüm öğretim kademesindeki okul yöneticilerinin toksik liderlik davranışlarını belirlemek için kullanılabileceği öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Akyol Ekinci, Ş. & Toprakçı, E. (2023). İlçe milli eğitim müdürlüğü yöneticilerinin liderlik stilleri ile okul yöneticilerinin iş doyumu arasındaki ilişki. Mustafa Kemal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(11), 65-86. DOI: 10.56677/mkuefder.1321285
  2. Bastardoz, N. & Van Vugt, M. (2018). The nature of followership: Evolutionary analysis and review. The Leader-ship Quarterly, 30, 81–95.
  3. Başkan, B. (2020). Toxic Leadership in education: A systematic review. International Journal of Educational Administration, Management, and Leadership, 1(2), 97-104.
  4. Bayrakçı, E. (2017). A qualitative research on possibility of whistleblowing at eliminating of intoxication and toxic leadership, organizational toxicity. Route Educational and Social Science Journal, 4(6), 34–56.
  5. Baykul, Y. (2015). Eğitim ve psikolojide ölçme: Klasik test teori ve uygulaması. (3. Baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
  6. Bruni, F. (2013, Ocak 26). Catholicism’s curse. New york times sunday review. htttp://www.nytimes.com
  7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak E., Erkan Akgün, Ö., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2023). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Akademi Yayıncılık. Ankara.
  8. Çelebi, N., Güner, H. & Yıldız, V. (2015). Toksik liderlik ölçeğinin geliştirilmesi. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(1), 249-268.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Other Fields of Education (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 22, 2023

Submission Date

October 1, 2023

Acceptance Date

October 21, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 14 Number: 5

APA
Konan, N., & Kırbaç, M. (2023). Toksik Liderlik Ölçeğinin Eğitim Örgütleri İçin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması / Adaptation of the Toxic Leadership Scale into Turkish for Educational Organizations: A Validity and Reliability Study. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 14(5), 628-645. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1369652

Creative Commons Lisansı
This journal uses a CC BY-NC-SA license.
 

[email protected]    http://www.e-ijer.com    

Postal Address: Erzene District, Istanbul Street, Ege University, Faculty of Education, 35040, İzmir/Türkiye