Covid- 19 Salgın Sürecinin Ebeveyn-Çocuk İlişkisi Üzerindeki Etkilerinin İncelenmesi / Investigation of the Effects of Covid-19 Pandemic Process on Parent-Child Relationship

In the study, the impact of the Covid-19 pandemic on teacher parents was examined in terms of parent-child relationship and consequences of the pandemic on the occupation of teacher parents. The study was conducted in line with mixed method principles and the study pattern was specified as explanatory pattern. The study was carried out in two dimensions as qualitative and quantitative. In collection of the quantitative data, the Parent-Child Relationship Scale was used. In the qualitative dimension, the data were collected via focus group discussions. The study group composed of a total of 22 teacher parents. In the quantitative dimension of the study, 22 teacher parents were included. In the qualitative dimension, focus group discussions were conducted with eight teacher parents in groups of four. At the end of the study, it was found that the Covid-19 pandemic had a negative impact on the relationship of the teacher parents with their children and it had weakened their positive relationship with their children. In addition, due to the responsibility of the profession of teaching, controlling attitude of the teacher parents toward their children’s classes during this period had led to an intrafamilial role complexity. It was determined that occupational perception of the teacher parents had been affected by the pandemic negatively, distance education which started with the pandemic had increased the work load of the teacher parents, and family order and dynamics had been damaged. Additionally, the teacher parents had experienced a loss of motivation regarding their occupation and estranged from occupational satisfaction. By the end of the pandemic, the teachers had produced metaphors related to themselves, such as robot, programmed robot, race horse, Superman, water, candle and actor with a broken stage. In line with the findings and results acquired, suggestions were made for taking necessary measures against the functioning of education-training concerning possible situations like epidemics, basing the plannings on the work load and shift condition of teachers who are among the most important shareholders of education, and creating necessary psychosocial support reflexes to maintain the parent-child relationship in a healthy way.

Araştırmada Covid-19 salgın sürecinin öğretmen anne-babalar üzerinde oluşturduğu etki ebeveyn çocuk ilişkisi ve bu sürecin öğretmen anne-babaların mesleklerine ilişkin sonuçları açısından incelenmiştir. Araştırma karma yöntem ilkeleri doğrultusunda gerçekleştirilmiş olup çalışmanın deseni açıklayıcı desen olarak belirlenmiştir. Araştırma nicel ve nitel olmak üzere iki boyutta yürütülmüştür. Nicel verilerin toplanmasında Ebeveyn Çocuk Ilişkisi Ölçeği kullanılmıştır. Nitel boyutta ise veriler odak grup görüşmeleri ile toplanmıştır. Çalışma grubu toplam 22 öğretmen anne-babadan oluşmaktadır. Araştırmanın nicel boyutuna 22 öğretmen anne-baba dahil edilmiş, nitel boyutta ise 8 öğretmen anne-baba ile 4'er kişilik gruplar halinde odak grup görüşmeleri gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonunda Covid-19 salgın sürecinin öğretmen anne-babalarının çocukları ile olan ilişkilerine olumsuz yönde etki ettiği, öğretmen anne-babaların çocukları ile olan olumlu ilişkilerinin zayıfladığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmenlik mesleğinin getirdiği sorumlulukla birlikte öğretmen anne-babaların bu süreçte çocukların derslerine ilişkin kontrolcü tavırlarının aile içi rol karmaşasının yaşanmasına neden olduğu belirlenmiştir. Öğretmen anne-babaların mesleklerine ilişkin algılarının ise bu süreçten olumsuz etkilendiği, salgın ile başlayan uzaktan eğitim sürecinin öğretmen anne-babaların iş yüklerini artırdığı, aile düzeninin ve dinamiklerinin zarar gördüğü, mesleklerine ilişkin motivasyon kaybına uğradıkları ve mesleki tatminden uzaklaştıkları sonuçlarına ulaşılmıştır. Öğretmenlerin bu süreç sonunda kendilerine ilişkin robot, programlanmış robot, yarış atı, Süpermen, su, mum, sahnesi yıkılmış tiyatrocu gibi metaforlar ürettikleri belirlenmiştir. Elde edilen bulgu ve sonuçlar doğrultusunda; gelecekte yaşanabilecek olası salgın vb. durumlar ile ilgili olarak eğitim-öğretimin işleyişine ilişkin gerekli önlemlerin alınması, eğitimin en önemli paydaşlarından biri olan öğretmenlerin iş yükü ve mesai durumlarının dikkate alınarak planlamalar yapılması ve ebeveyn çocuk ilişkisinin sağlıklı bir şekilde sürdürülebilmesi için gerekli psikososyal destek reflekslerinin oluşturulması ile ilgili önerilerde bulunulmuştur.