Research Article

Fen Bilimleri Öğretmenlerinin Bilimsel Okuryazarlık Beceri Düzeylerinin Farklı Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi / Evaluation of Scientific Literacy Skill Levels of Science Teachers in Terms of Different Variables

Volume: 13 Number: 1 February 28, 2022
EN TR

Fen Bilimleri Öğretmenlerinin Bilimsel Okuryazarlık Beceri Düzeylerinin Farklı Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi / Evaluation of Scientific Literacy Skill Levels of Science Teachers in Terms of Different Variables

Öz

Bu araştırmanın amacı, fen bilimleri öğretmenlerinin bilimsel okuryazarlık beceri düzeylerini farklı değişkenler açısından incelemektir. Araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmış ve Sakarya ilinde devlet okullarında görev yapan 437 fen bilimleri öğretmeni araştırmanın evrenini oluşturmuştur. Evrenden basit seçkisiz örnekleme yoluyla seçilen 166 öğretmen ise araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada, veri toplama aracı olarak Bilimsel Okuryazarlık Becerileri Testi (BOBT) kullanılmıştır. BOBT, bilimsel okuryazarlıkla ilgili; bilimsel bilgiye ulaşmayı sağlayan araştırma yöntemlerini anlama ve nicel verileri ve bilimsel bilgileri düzenleme, analiz etme ve yorumlama olmak üzere iki temel beceriyi ölçer. Araştırma sonuçlarına göre, fen bilimleri öğretmenlerinin bilimsel okuryazarlık becerilerinin orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Öğretmenler, BOBT testinde yer alan dokuz beceri arasından olasılık ve istatistik de dahil nicel becerileri kullanarak problem çözme (Beceri 7) ve bilimsel bilginin kullanımını ve kötüye kullanımını değerlendirmede (Beceri 3) en iyi performansı göstermişlerdir. Diğer yandan, verilerin grafiğini oluşturma (Beceri 5) ve araştırma deseninin öğelerini ve bu öğelerin bilimsel sonuçları nasıl etkilediğini anlamada ise (Beceri 4) en kötü performansı gösterdikleri tespit edilmiştir. Öğretmenlerin bilimsel okuryazarlık beceri düzeyleri arasında cinsiyet, yaş, kıdem, öğrenim düzeyi ve alanla ilgili bilimsel dergi ya da web sitesi takip etme değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık gözlenmezken, mezun olunan lisans programı değişkenine göre fen bilimleri öğretmenleri lehine anlamlı farklılık gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Akgün, Ö. (2010). Öğretmen adaylarının fen ve teknoloji laboratuvarına ilişkin görüşleri ve bilim okuryazarlığı (Tez No: 256173) [Yüksek lisans tezi, Fırat Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
  2. Altun-Yalçın, S., Açışlı, S., & Turgut, Ü. (2011). Determining the levels of pre-service science teachers’ scientific literacy and investigating effectuality of the education faculties about developing scientific literacy. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 15, 783-787. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2011.03.185
  3. American Association for the Advancement of Science [AAAS]. (1993). Benchmarks for scientific literacy. Oxford University Press.
  4. Anagün, Ş. S. (2008). İlköğretim beşinci sınıf öğrencilerinde yapılandırmacı öğrenme yoluyla fen okuryazarlığının geliştirilmesi: Bir eylem araştırması (Tez No: 229235) [Doktora tezi, Anadolu Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
  5. Aslanyavrusu, Y. (2013). Ortaöğretim 9. sınıf öğrencilerinin bilimsel okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi (Tez No: 328837) [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
  6. Avrupa Komisyonu (European Commission). (2002). Science and Society Action Plan. Luxembourg: Office for Official Publications of the European Communities.
  7. Bacanak, A. (2002). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen okuryazarlıkları ile fen-teknoloji-toplum dersinin uygulanışını değerlendirmeye yönelik bir çalışma (Tez No: 127493) [Yüksek lisans tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
  8. Bacanak, A., Karamustafaoğlu, O., & Köse, S. (2003). Yeni bir bakış: eğitimde teknoloji okuryazarlığı. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(14), 191-196.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies on Education

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 28, 2022

Submission Date

January 15, 2022

Acceptance Date

February 21, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 13 Number: 1

APA
Göktepe, D., Eroğlu Doğan, E., & Doğan, D. (2022). Fen Bilimleri Öğretmenlerinin Bilimsel Okuryazarlık Beceri Düzeylerinin Farklı Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi / Evaluation of Scientific Literacy Skill Levels of Science Teachers in Terms of Different Variables. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 13(1), 233-253. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1058046

Cited By

Creative Commons Lisansı
This journal uses a CC BY-NC-SA license.
 

[email protected]    http://www.e-ijer.com    

Postal Address: Erzene District, Istanbul Street, Ege University, Faculty of Education, 35040, İzmir/Türkiye